I KAT
<> 1/4
at Particles Gallery, Beurs van Berlage
sketch of complete installation
detail of pattern
detail of ikat weaving
pochampally (india), 2013 Uitvoering: Mister Ramdas.
silk

Omschrijving Ikat installatie I-kat zijde weefsel, 3 kilo licht, 36 kilo lang. Het weefsel hangt in een vorm dat nissen vormt, zo onstaat een ruimte. Er is een wisselwerking tussen het patroon in het weefsel en de ruimte die het weefsel -wanneer opgehangen- vormt. Het patroon reageert op de vorm waarin het weefsel hangt ; het bestaat alleen uit vertikale lijnen die verschillen in breedte, hoogte, opeenvolging en ook resonantie (met i-kat heb je bij iedere rand een soort uitschieter/ marge, die hebben we vastgesteld voor ieder punt). Het weefsel is rood met zwart, en een witte rand onderaan. Het hangt aan zijde draden. Afhankelijk van waar je in de ruimte staat, zie je een ander patroon, dus een ander beeld.

Ikat is een weeftechniek, waarbij elke draad vóor het weven geverfd wordt, afhankelijk van zijn locatie in het weefsel. Dit vergt een zeer gestructureerde werkwijze gedurende het hele proces.

Concept De installatie is een object - een entiteit - dat een ruimte vormt waar je je als toeschouwer toe verhoudt - architectuur -. Deze twee eigenschappen versterken elkaar en worden in de installatie uiteengezet. De installatie beinvloed je tijdsbesef, vergelijkbaar met wat muziek kan doen. Een vergelijking die Le Corbusier stelt: ‘Architecture is not a synchronizing phenomenon, but a gradual unfolding. It consist of a sequence of tableaux, associated in time and space. Like music it is a means of conceiving in time.’ Broon Die Reihe: a periodical devoted to developments in comtemporary music. Cited by T.Pressor, 1958, p44. De relatie tussen tijd en ruimte wordt enerszijds gedicteerd door het werk, door zijn omvang; het duurt een periode om het hele doek te zien, er omheen te lopen, het tot je te nemen. Tegelijkertijd is er de ruimte afstand te nemen, een moment te overzien als object - een muur-. Echter nooit is er een sluitend overzicht, doordat het werk zowel van de voor als achterzijde te bekijken is. Het beeld dus aanspraak doet op je herinnering, en je begrip van wat je ziet. Tegenover de installatie als geheel -de muur / het overzicht - staan de intimiteit van de nissen, de fijne structuur van het zijde en de uiterst verfijnde overgang van het ene vlak naar het andere. Deze factoren vormen wat je de 'duur van het object’ kan noemen, daar waar ruimte voor betekenis en beleving ontstaat binnen een coherente vormgeving.

De presentatie van dit werk maakt gebruik van het geheugen van de bezoeker en het menselijk vermogen om zich te verbinden. Onze waarneming van ‘'het nieuwe’ bestaat niet zonder onze herinneringen. Ons begrip van de wereld, je omgeving en dat wat voor je staat is een wisselwerking tussen dat was je wist (hebt gezien) en dat wat tot je komt. Dit werk zet die noties tegen over elkaar door enkele heel duidelijke te onderscheiden elementen (o.a.zwart/ rood, lijnen/ achtergrond, overzicht/ nis, detail/ groot gebaar) te introduceren en herhaaldelijk te laten zien. Iedere keer in een tegengestelde verschijning. Het werk draait om, en past zo toe wat je al eerder gezien hebt: om telkens opnieuw te kijken. Dat vind ik relevant, niet omdat iemand het de eerste keer wellicht niet goed of volledig zou zien, of voelt. Maar omdat het andere perspectief kunnen zien ruimte maakt om tot ideeën te komen, oftewel gedachten en ervaringen opnieuw te verbinden. Dat is een kwaliteit die in veel omstandigheden, met mensen onder elkaar en om samen dingen harmonieus te kunnen doen en delen, essentieel.

Proces Samen met een master. De craft-master draagt een traditie uit, die gebaseerd is op techniek. Ik projecteer daar mijn ervaring op, van de plek, van de ontmoeting, en van de dag; middels het uittekenen van een ritmisch pa-troon. Door gezamelijke keuzes als kleur, afmeting, verhouding, valt het werk samen. Hieraan voorafgaand is een proces van onderzoek: waar en met wie te werken. De uitwerking van de installatie onstaat door samen te werken en daarin vrijheid te nemen. Dus enerzijds door begrip en gebruik te maken van de mogelijkheden en kaders die de techniek biedt, oftewel door aan te sluiten op het proces. Anderszijds door de uiterste hiervan op te zoeken en te begrijpen, en zo ook juist het contact met de craftsmaster -mister Ramdas- zo ruim en open mogelijk te maken / houden. Dat laatste is belangrijk, omdat niemand meer weet op dit moment van een eeuwenoude techniek dan de actieve meester. En zijn inschattingen,ook van het beeldend effect (kleur, valling stof, dichtheid garens), zijn heel waardevol. Dat de gestelde opgave of vraag van mij buiten de routine of vorm (zeg: 10 sari's met herhalend patroon) ligt, maakt het noodzakelijk de kennis te delen en dus ook te activeren.

De kleuren zijn zowel bekend binnen de traditie van het i-kat weven in zijden, als dat het een combinatie is die ook voorkomt in andere culturen. Die dubbele betekenis is belangrijk: om de verbinding met de lokatie van het maken (oorsprong), maar ook om te kunnen aansluiten tijdens presentatie met de mensen (de daar aanwezige cultuur/ nederland). Ik ben dus wel geinterresseerd in de lokatie van het maken, maar niet door dit als het exotische te presenteren, maar juist door het universele naar voren te halen en in te zetten om het object zichtbaar te maken. De combinatie, zwart en rood, is dus veel gebruikt bij i-kat weefsel in zijde. De witte rand onder past daar goed bij en wanneer te installatie hangt, verwijst het wit naar wat we vaak als ruimtelijk ervaren: het witte. Ofwel de leegte. Daarbij is de witte rand een bindende lijn over de gehele lengte van het doek.

PROCESS
< 1/1 >
back to top